← Terug

De implementatie van joint audit en audit only

Binnen de accountancysector hebben de afgelopen tientallen jaren verschillende voorvallen plaatsgevonden die invloed hebben gehad op het vertrouwen van het maatschappelijk verkeer in het accountantsberoep. Zonder het vertrouwen van de maatschappij kan het accountantsberoep niet bestaan en het is dus zeer belangrijk dat dit vertrouwen, na een aantal schandalen, wordt hersteld. In januari 2020 heeft de Commissie Toekomst Accountancysector onderzoek gedaan naar maatregelen die genomen kunnen worden om het vertrouwen in de sector te herstellen. Eén van deze maatregelen is dat er meer onderzoek moet worden gedaan naar reeds bestaande, alternatieve structuurmodellen zoals de joint audit en audit only. 

Als er wordt gekeken naar de methode van joint audit en de manier waarop dit het vertrouwen van de maatschappij terug kan winnen, bestaan er verschillende voor- en nadelen van deze methode. Ten eerste kan het vertrouwen terugkomen door het feit dat de jaarrekening bij gebruik van joint audit gecontroleerd wordt door twee verschillende partijen. Er zullen meer fouten uit de jaarrekening kunnen worden gehaald, omdat twee paar ogen simpelweg meer zien dan slechts één paar. Daarnaast zullen de auditors elkaar scherp houden, waardoor de kwaliteit zal verbeteren. Ten tweede zal de joint audit de onafhankelijkheid van de accountant verbeteren. Een accountant mag geen vooroordelen hebben bij het controleren van de jaarrekening. Het is hierbij van belang dat de accountant zich niet laat beïnvloeden door factoren van buitenaf. Bij een joint audit zullen de bedrijven beter tegen druk van de klant kunnen wanneer zij samenwerken. De onafhankelijkheid en daarmee ook het vertrouwen zal hierdoor verbeteren. Het maatschappelijk verkeer zal deze veranderingen op prijs stellen en er meer vertrouwen in hebben dat de jaarrekening goed wordt gecontroleerd als hier twee partijen bij betrokken zijn, want hierdoor wordt de mogelijkheid waarbij één partij zijn eigenbelang nastreeft geëlimineerd. 

Er kan echter gepleit worden dat bij het ontbreken van een hiërarchische relatie tussen beide accountantskantoren de coördinatie van grote projecten verslechtert. Deze verslechterde coördinatie zal een slechte weerslag hebben op het vertrouwen in de accountant. Daarnaast moet er onderzoek worden gedaan naar joint audit om te kijken wat de effecten zijn op kwaliteit. 

Naast de joint audit bestaat er ook nog de audit only. Audit only is een model waarbij accountantsorganisaties enkel nog controles uitvoeren en niet langer onder één dak samenwerken met adviseurs. Deze methode kent ook meerdere voordelen. Na de afsplitsing zal de kwaliteit van de wettelijke controles vergroot worden. Omdat accountants minder bezig zullen zijn met de focus op goede cliëntrelaties en zich daarnaast niet bezig zullen houden met multidisciplinaire dienstverlening, zal de kwaliteit toenemen. De toename van de kwaliteit zal resulteren in een toenemend vertrouwen in de accountant. Ook zal bij audit only het onafhankelijkheidsconflict verminderen. 

Het nadeel aan audit only is dat het maatschappelijk verkeer en de cliënt een verwachting hebben van de accountant. Vaak kan de accountant niet volledig voldoen aan de verwachtingen hiervan en heeft hij bovendien zelf ook waardes waaraan hij moet voldoen. Deze verwachtingskloof zal enkel groter worden bij de doorvoer van audit only. Daarnaast is het zo dat de kwaliteit van de controle kan dalen als gevolg van minder veelzijdige kennis onder accountants. 

Concluderend kan gesteld worden dat zowel de joint audit als de audit only bevorderlijk werkt op het gebied van de kwaliteit en het onafhankelijkheidsconflict. De verbeterde kwaliteit en onafhankelijkheid zal leiden tot een groter vertrouwen in de accountant vanuit het maatschappelijk verkeer. De joint audit zal echter een slechte weerslag hebben op de coördinatie tussen accountantskantoren. De audit only kan er ook voor zorgen dat de verwachtingskloof nog groter wordt en dat de kennis van de accountant eenzijdiger wordt, waardoor de kwaliteit van de controleverklaring verlaagt. Het is dus van belang dat bij doorvoer van de maatregel voldoende onderzoek wordt gedaan naar deze voor- en nadelen. 

Benieuwd wat PM voor jou kan betekenen? Word lid!

Lid worden (€1,-)